A medical student’s help in red shirts’ blood pooling enrages Chula doctors
Prachatai: March 20, 2010
http://www.prachatai.com/english/node/1683
A group of Chulalongkorn doctors have expressed their disapproval through the Facebook network of medical student Salaktham Tojirakarn, who is from the same institution and is the son of red-shirt leader Dr Weng Tojirakarn, for helping the red shirts in the blood gathering activity on 16 March. They have written a letter to the university’s Faculty of Medicine administration and the Faculty’s Alumni Association to have him investigated for his conduct, and have the case forwarded to the Medical Council to consider in the issuance of his professional medical licence.
A member of www.weareallhuman.net, formerly Fah Diew Kan or Same Sky Books political hardcore web-board, has posted screenshots of the doctors’ Facebook page which shows their conversations about Salaktham’s involvement in the blood-drawing activity.
One doctor, who is a lecturer at the Faculty and a recipient of a King Ananda Mahidol Scholarship, wrote the letter and invited others to sign.
Referring to a television news report which shows Salaktham wearing a gown and holding a blood container, the letter says that it has been widely reported that Salaktham is a medical student of Chulalongkorn University. It raises concerns whether this leads the public to understand that the institution supports the red shirts’ activity.
Salaktham’s involvement in the activity, which did not use the blood for medical purposes, goes against the principles of the International Red Cross, and wearing a gown with the Red Cross emblem is improper. His conduct has damaged the reputation of the Faculty and the Thai Red Cross, the letter says.
The alumni of the Faculty signing the letter urge the Faculty and the Alumni Association to investigate Salaktham and admonish him in the presence of the press, and forward the case to the Medical Council to consider in the issuance of his licence. This is to let the public know that the Faculty of Medicine of Chulalongkorn University does not support this activity, and to preserve the honour of King Chulalongkorn’s name and the image and reputation of the Faculty, as well as the prestige and purity of the medical profession, the letter says.
The Best Way to Go to Jail in Thailand
In Search of Sanuk: March 16, 2010
http://www.insearchofsanuk.com/2010/03/go-to-jail-in-thailand/
If you’re new here, you may want to subscribe to our RSS feed. Thanks for visiting!
In the post about my top volunteering picks in Bangkok, I first mentioned visiting Bangkok’s Immigration Detention Center. Here are more details about how doing good may even lead you to go to jail in Thailand.
The waiting room is full and tense. There is a mixture or people from all backgrounds, packed together in a long but narrow corridor. They sit or stand shoulder to shoulder, but are worlds apart. I sit and hypothesize about that distance. Whether it’s the language barriers or the weight of solemn helplessness to aid loved ones that keeps people eerily quiet, I’m not sure. Then I sit and reflect on a few scenes I just witnessed coming in that seem to indicate the latter. A stream of shirtless, handcuffed Burmese men waiting with heavy eyes. Giant paddy wagons parked outside used in raids to arrest the people–our people–or people like them anyway.
“They sit or stand shoulder to shoulder, but are worlds apart.”
The paper work is done. And not a moment too soon, my sulking is abruptly interrupted by yelling in Thai. I understand and jump to my feet with the others. The command is followed by something broken and harsh, resembling English. I handover my passport for a locker key and crush my belongings inside. No camera and no phones is emphasized in the Thai commands over the importance of no metal or sharp objects. Is any connection to the outside a threat? I swallow that thought while they pat me down and carelessly molest the packages of food I’ve brought. Hands are waved and I wander over to the portable fence.
“I loathe this fence.”
Some of the detainees are already out and the searching and murmuring escalates. There is another row of port-o-fences partitioning the detainees from our fence with a meter or so in between, that at first impression seems to be a mile. The rest is a dysfunctional airport scene. Some elation, greetings, and smiles. The volume of the people shouting between the fences intensifies.
I loathe this fence.
It separates people in a different way than when we were outside. It is the physical personification of the same solemn helplessness I felt then. Damned fence. It doesn’t save me from the obvious desperation of the people on the other side, the heat of the sun, nor the stench from the toilets in the nearby cells.
I press my fingers through the fence and lean on it because I can see her now. “Mr. Noname!” she shouts.
I reply, “Happy Birthday.”
“Today there were enough volunteers to reunite her whole family during the visiting hour. We’re proud.”
She’s been here since the raids last October. Only a few months ago she was a regular attendant of the Saturday morning classes at the Bangkok Refugee Center, practicing her English with me, quizzing the other volunteers about the US, and teaming up with her friends to guess my name. When they couldn’t pry it out of me I was dubbed Mr. Noname. Today there were enough volunteers to reunite her whole family during the visiting hour. We’re proud.
Her smile is noticeably bigger than mine. She’s a teenager today. The other volunteers gather around the fence on our side. I glance around self consciously. Back to the dysfunctional airport scene. Back to the sign behind me that reads, “Don’t trow anything.” And finally, back to the fence. I join the others in crooning the happy birthday song through it. Later, they point over to the food supplies we brought, including bottled water and birthday cupcakes freshly smushed from the search.
The time is up. We wave goodbye to the beaming new teenager. I leave ashamed a little for comparing her birthday to ones I had. Or maybe from being unable to fully mirror her beautiful smile. But I’m thankful and positive–there’s no better way I could have spent my morning.
Join
This is just one of the many stories from the visits we’re making to IDC. It was built to temporarily house foreigners and migrants who overstayed visas or found themselves on the wrong side of Thai law. Thus it can often be quite crowded, without all the amenities of a normal prison. Many refugee families who are arrested end up there regardless of their status with the UN and with little recourse. Twice a week volunteers gather to visit, reunite the families, and bring supplies. Please consider donating or visiting with us while you’re in Bangkok.
Here’s a quote from Ryan who had to stay there a week before his family was resettled to the US:
“In IDC, people are short of everything…. They need most basic supplies, such as carbohydrates, vitamins, drinking water, and hygiene necessities. I know it’s gonna be really hard for yourself to make much different in these people’s life, but with more people actively involving in your program, I believe a lot of people’s life will be better.”
Other Good Ways to Go to Jail
There are other groups going into prisons and providing services to inmates. For example, the Christian Prison Ministry Foundation works with prisoners nearing release. In addition to giving religious guidance to inmates, they provide a series of educational classes to prepare participants to succeed once reintegrated back into society. CPMF is doing everything from art classes to running a halfway house for inmates. Get involved by volunteering to share a skill, especially if you have an interest in helping people rebuild their lives.
Get Uncomfortable
I understand that for many, visiting jails and detention centers aren’t the types of attractions you normally think of when you’re planning your trip to Thailand. I sure didn’t. But when you get in the habit of making yourself available to serve others, you’ll learn to love the adventure that is packaged with making a difference in people’s lives.
Darunee Charnchoengsilpakul, Lese Majeste, and Human Rights in Thailand
Asia Rights: March 18, 2010
http://asiapacific.anu.edu.au/blogs/asiarights/2010/03/18/letters-against-repression/
Since early 2006, the crisis which led to the 19 September coup in Thailand has emerged, grown, and morphed multiple times. The society has increasingly divided into two groups – yellow and red shirts, who roughly correspond to supporters of the monarchy and supporters of a more populist, and at times, republican, alternative.
Wherever one stands with respect to the yellow-red divide [which glosses the heterogeneity present in both groups], the most glaring results of the crisis have been the disappearance of any semblance of the rule of law, increased repression, and the curtailment of dissenting speech. In particular, those who criticize the monarchy have been targeted for repression from various security sectors.
One of those targeted was Darunee Charnchoengsilpakul, also known as ‘Da Torpedo.’ Darunee was charged with lese majeste (Article 112 of the Thai Criminal Code) for comments she made during political rallies in support of ousted former PM Thaksin Shinawatra in June and July 2008. When she was sentenced in August 2009, the court decision included transcripts of her comments. She never mentions the monarchy or related institutions or individuals by name. However, as noted in the judgment, the court extrapolated the objects of her speech, as well as made conclusions about her intentions. On the basis of the court’s extrapolation and interpretation, she was sentenced to eighteen years in prison. [Thai and English copies of the court decision can be found here: http://www.sameskybooks.org/]
While other people were sentenced for crimes of lese majeste in 2009, Darunee’s case is different for a number of reasons. First, her sentence is the longest, by far. Second, unlike others who have been recently charged, she did not confess to the crime. To be clear: she did not deny that she made the statements she allegedly made, but she did not confess to the crime of lese majeste. This means that under Thai law, she is not eligible for a royal pardon.
Reports indicate that Darunee is suffering in prison in a number of ways. Of primary concern, she has significant untreated dental problems. Earlier this year, the physician at the prison wrote a report explaining the seriousness of her condition and his inability to treat it with the facilities at the prison. Darunee’s family filed an appeal for temporary release for her to seek care at a specialized clinic outside the prison. The appeal was denied, on the basis of the alleged severity of her crimes, and the non-life-threatening nature of her dental problems. As anyone who has broken a tooth or needed a root canal knows, when one’s teeth hurt, one can think of little else.
For information on this aspect of her case, please see: http://www.prachatai.com/english/node/1594
Searching for a way to support Darunee without also getting in trouble themselves, shortly after her sentencing, Social Move/สมมัชาสังคมก้าวหน้า, a group of activists in Bangkok organized a letter-writing campaign. They have asked people to write letters to her – not about politics [which could endanger Darunee as well as the letter writers] – but about their lives and other topics. Their point is to remind Darunee that she is not forgotten – and also to remind Thai society of Darunee. Social Move asks people to send the letters to them, and then they forward them on to Darunee.
In the months since they began the project, they have posted scans of the letters online to the progressive Thai news website Prachatai. Information about the letters [and scanned copies of many] is available here [in Thai]: http://blogazine.prachatai.com/user/weeklyletter/ While Darunee and many of the authors of letters to her are members of the red movement, some are not.
For me, once she was arrested on the basis of her speech, how I personally felt about the content of her speech ceased to matter. Her arrest was unjust. This injustice was deepened once she was prosecuted and then denied basic medical treatment. Earlier this year, I wrote a letter to Darunee.
My letter, written on Olivia the Piglet stationary (see above) was mostly about the children’s story of Olivia the Piglet. The Olivia books are written and illustrated by Ian Falconer, and trace Olivia’s mischievousness. I told Darunee that I followed the news about her case, and that I hoped she was able to access medical treatment for her tooth soon. After I sent the letter to the activists organizing the letter-writing project, they wrote to me to tell me that letters could be accepted in Thai or in English, as Darunee can read both.
So, as the crisis in the streets of Thailand grows, write to Darunee. Tell her about your day, send a colorful postcard, and let her know that you are following her case. Remind her that she is not forgotten. Snail mail letters can be sent to the activists coordinating the letter project at the following address: PO. BOX 58 , P.N.S.(P.) Phrakhanong, Bangkok 10110 THAILAND Email letters can be sent to wemissyouda@gmail.com Remember that you can always write under your nom de plume or nom de guerre, if you are concerned about repercussions of sending her a letter. That this is a reasonable concern is an indication of the depth of the crisis in Thailand.
Tyrell Haberkorn Canberra, March 2010
Dr. Tyrell Haberkorn is a Research Fellow in the College of Asia and the Pacific, Australian National University, specialising in issues of human rights in Thailand.
International analysis of Thai succession
David Van Praagh, “Thai democracy on its sickbed”, Globe & Mail, March 19, 2010
http://www.theglobeandmail.com/news/opinions/thai-democracy-on-its-sickbed/article1506492/
Stanley A. Weiss, “Will a king’s death kill Thailand’s democracy?”, Los Angeles Times, March 21, 2010
http://articles.latimes.com/2010/mar/21/opinion/la-oe-weiss21-2010mar21
The Power of Print in Thailand
Bangkok Bugle: March 22, 2010
http://www.bangkokbugle.com/2010/03/power-of-print-in-thailand.html#ixzz0iqVxWWFz
Print is a powerful medium, and that’s even more evident this week with the non-appearance of The Economist in Thailand.
The magazine’s print edition was withheld from distribution for what the publishers describe as “sensitive” content surrounding the Thai royal family. That is the sixth time the publishers have taken this action since December 2009, and the seventh time in all the magazine has failed to appear with subscribers and on the shelves in the same time.
But links to the web versions of all stories, except one in December 2008, have remained accessible throughout. What does this say about the power of print, or at least its perceived value?
Do more people read The Economist in print than online in Thailand? Unlikely. Until recently the magazine was claiming just over 6,000 sales of the magazine in Thailand. I think more people will have read this particular story, or one of several Thai language translations that have appeared, online than will ever have seen the print edition.
Print is still king, at least in Thailand.
[FACT comments: Even the censorious Australians are blocking their news from Thailand. Although SBS notes that this content may not be viewed from outside Australia, we found it surprisingly easy to access using an Australian proxy.]
The Red Tide
SBS: March 28, 2010
http://www.sbs.com.au/dateline/story/about/id/600402/n/The-Red-Tide
Video: http://www.sbs.com.au/dateline/story/watch/id/600402/n/The-Red-Tide
The recent anti-government protests on the streets of Bangkok and the uncertain health of Thailand’s King have heightened the debate on who will lead the increasingly unstable country in years to come.
The protesters support former Prime Minister Thaksin Shinawatra, who was ousted from office in a military coup amid allegations that he was trying to topple the monarchy.
Who will succeed the 82-year-old King Bhumibol is unclear, partly because Thai laws prohibit any criticism of the royal family, and many people are reluctant to discuss the issue.
Watch our report from video journalist Ginny Stein on the difficulties ahead for Thailand.
This story has been blocked for viewing outside Australia due to the sensitive nature of its content.
ดิอิโคโนมิสต์: การสืบสันตติวงศ์ – พ่อทรงร่วงโรย ลูกๆต่างขับเคี่ยว
LiberalThai: 21 มีนาคม 2010
http://liberalthai.wordpress.com/2010/03/21/thailands-succession-as-father-fades-his-children-fight/
Thailand’s succession: As father fades, his children fight
March 18, 2010
ที่มา – The Economist
แปลและเรียบเรียง – แชพเตอร์ ๑๑
เบื้องหลังความวุ่นวายของประเทศไทยในทุกวันนี้ คือความกลัวอันฝังหัวเกี่ยวกับการสืบสันตติวงศ์ และบรรดาผู้คนเหล่านี้อาจจะไม่พูดออกมาให้ได้ยินกันทั่วไป
ทั้งรถบรรทุก ทั้งเรือ และรถโดยสารประจำทางที่หลั่งไหลเข้าสู่กรุงเทพอย่างไม่ขาดสาย เพื่อร่วมการชุมนุมอย่างต่อเนื่อง และถูกเรียกว่าเป็น “สงครามประชาชนต่อต้านศักดินา” ในวันที่ ๑๔ มีนาคม ผู้ชุมนุมที่ผ่านจำนวนหลักแสนทั้งหมดสวมเสื้อสีแดงสด แต่ละคนยิ้มแย้มด้วยความปรีดา บนเวทีปราศรัยนักพูดแต่ละคนต่างโจมตีรัฐบาล ทั้งราชวงศ์และกองทัพที่แต่งตั้งรัฐบาลนี้ขึ้นมา ป้ายต่างๆอ่านได้ความว่า “ไม่มีความยุติธรรม ความสงบไม่เกิด” อีกยกหนึ่งที่บอบช้ำในการดิ้นรนเพื่ออำนาจอันยืดเยื้อของประเทศไทย ที่กำลังใกล้เข้ามาถึงซึ่งทางออกที่ยังคงมืดมน
จนกระทั่งถึงกลางอาทิตย์ ดูเหมือนเป้าหมายของเสื้อแดงในการขับไล่นายกรัฐมนตรี อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ ให้ออกจากตำแหน่ง และบังคับให้มีการเลือกตั้งใหม่นั้นยังไม่สัมฤทธิ์ผล กองทัพยังคงยืนกรานในการปกป้องอภิสิทธิ์ ซึ่งเข้ามามีอำนาจเมื่อ ๑๕ เดือนก่อนโดยใช้วิธีจัดการทางสภา และเป็นรัฐบาลในดวงใจของชนชั้นเศรษฐีใจแคบของกรุงเทพ เช่นเดียวกับผู้ประท้วงเสื้อเหลืองซึ่งสนับสนุนรัฐบาลปัจจุบันนี้ สำหรับประชาธิปไตยซึ่งถือว่า หนึ่งคน ต่อหนึ่งเสียงนั้น ฝ่ายซึ่งขาดเสียงกลับกลายเป็นตัวกุมอำนาจ
อดีตนายกรัฐมนตรีทักษิณ ชินวัตร ซึ่งมาจากการเลือกตั้งถึงสองครั้ง และขณะนี้กำลังอยู่ในระหว่างการลี้ภัยเข้าใจเรื่องนี้ได้อย่างลึกซึ้ง ทักษิณไม่ยอมจากไปอย่างเงียบเชียบนับตั้งแต่การทำรัฐประหารของกองทัพที่ปล้นอำนาจของเขาในปี ๒๕๔๙ เมื่อวันที่ ๒๖ กุมภาพันธ์ คำตัดสินของศาลในการยึดทรัพย์ ๔๖,๐๐๐ ล้านบาทของเขานั้น ยิ่งสร้างความโกรธแค้นให้ทักษิณเป็นทวีคูณ เสื้อแดงหลายคนมองทักษิณว่าคือผู้นำแท้จริงของประเทศ แม้เขาจะมีความมั่งคั่ง และมีชีวิตอย่างอภิสิทธิ์ชน ก็ถือเป็นเรื่องธรรมดา
นักการเมืองพรรครัฐบาลเหน็บแนมเสื้อแดงที่ต่ำต้อยว่ารับจ้างมา และไม่ได้เป็นตัวแทนความเห็นของคนส่วนใหญ่ นักการเมืองเหล่านี้ต่างบ่ายเบี่ยงต่อความคิดที่ว่า การเลือกตั้งอาจจะเป็นหนทางเดียวที่จะพิสูจน์ในประเด็นนี้ และแถว่าในช่วงวุ่นวายแบบนี้ ย่อมเป็นไปไม่ได้ที่การเลือกตั้งจะเป็นไปอย่างมีระเบียบ ที่สำคัญที่สุด นักการเมืองพวกนี้ประณามทักษิณว่า เป็นตัวการของความไม่สงบ
แต่ยังมีบุคคลสำคัญอีกพระองค์หนึ่งซึ่งในแวดวงทางการเมืองที่จะต้องคำนึงถึง: กษัตริย์ภูมิพล อดุลยเดช พระชนมายุ ๘๒ พรรษา ซึ่งเป็นกษัตริย์ที่ครองราชย์นานที่สุดในโลก ในสถานที่ชุมนุมนั้น มีภาพพระบรมฉายาลักษณ์ขนาดใหญ่ซึ่งสายพระเนตรแสดงความเฉยเมยมายังกลุ่มคนเสื้อแดง สำหรับการเคลื่อนไหวของพวกคลั่งเจ้าในประเทศไทยนั้น กษัตริย์ถือว่าเป็นพระบิดาของแผ่นดิน และ “การต่อสู้ของบรรดาลูกๆ” บนท้องถนนนั้นถือว่า เป็นการสร้างความโทมนัสให้กับพระองค์ บางคนถึงกับหวาดผวาว่า ปัญหาของประเทศไทยอาจจะเป็นตัวขัดขวางการหายจากอาการประชวรด้วยโรคทางเดินหายใจ ซึ่งพระองค์ทรงเข้าประทับรักษาพระวรกายในโรงพยาบาลมาตั้งแต่เดือนกันยายน
นั่นเป็นเรื่องแน่นอน เพราะ “พ่อ” กำลังจะจากไป และ “ลูกๆ” ของพระองค์กำลังต่อสู้ห้ำหั่นกัน ทุกสมัยเมื่อสิ้นรัชกาลจะเป็นเวลาแห่งโศกนาฏกรรมของชาติ และการครุ่นคิดคำนึงอยู่กับตนเอง ชาวไทยรู้สึกประหวั่นพรันพรึงในเรื่องนี้ หลายคนซึ่งรู้จักแต่เพียงกษัตริย์ภูมิพล ที่ทรงเสด็จขี้นครองราชย์ในปี ๒๔๘๙ จากสถาบันที่กำลังจะหมดความสำคัญ เมื่อกองทัพเข้าครอบครองโดยยื่นประชาธิปไตยให้เพียงครึ่งใบ พระราชวังจึงต้องรับหน้าที่เป็นตัวแทนแห่งอำนาจอันเป็นที่เคารพ แต่ความเหมาะสมชอบธรรมนั้นขี้นอยู่กับพระอัจฉริยภาพของกษัตริย์ภูมิพล และข้าราชบริพารซึ่งชักใยอยู่เบื้องหลังอย่างลับๆ
ทางพระราชวังยืนยันว่า กษัตริย์ทรงสดชื่นและทรงแข็งแรง แต่คนไทยต่างวิตกกังวลในเรื่องความไม่แน่นอนแห่งการสืบสันตติวงศ์ ยิ่งโดยเฉพาะนักลงทุน ซึ่งหวาดวิตกหนักขึ้นไปอีกเพราะกฎหมายหมิ่นฯ ซึ่งห้ามมิให้มีการถกเถียงอย่างตรงไปตรงมาในเรื่องนี้ เมื่อบริษัทตัวแทนการสำรวจระดับยักษ์ใหญ่ของไทยทำการสำรวจความเห็นจากผู้จัดการกองทุนต่างๆ เกี่ยวกับปัจจัยความเสี่ยงทางการเมืองของปี ๒๕๕๓ ความเห็นร้อยละ ๔๒ เลือกข้อที่ตัวแทนตั้งว่า “การเปลี่ยนแปลงซึ่งไม่สามารถระบุได้” ข่าวลือเกี่ยวกับการสิ้นพระชนม์ของกษัตริย์ภูมิพลเมื่อเดือนตุลาคมปีที่แล้ว ส่งผลให้เกิดการเทขายของกองทุนในระยะเวลาแค่สองวัน และรัฐบาลถึงกับหัวเสียไล่บี้หาตัวการปล่อยข่าวลืออย่างหนัก หากเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นจริงแล้ว ดูท่าว่าจะแซงหน้าเหตุการณ์ที่ผ่านมานี้แน่
ประเทศไทยยังคงยืนหยัดต่อความวุ่นวายที่เกิดขึ้นในระยะสีปี จำนวนผู้เสียชีวิตยังถือได้ว่าต่ำ แต่ความโกรธแค้นได้ระเบิดออกมาในเดือนเมษายนที่แล้ว เมื่อเสื้อแดงปะทะกับกองทัพในกรุงเทพ เป็นเวลาเพียงแค่พริบตาเดียวแต่แสดงให้เห็นถึงอารมณ์อันบีบคั้นที่ถูกเก็บงำมาเนิ่นนาน กองทัพเองเริ่มแสดงให้เห็นถึงความแตกแยก แม้ว่าเรื่องที่น่ากลัวมากที่สุดคือ – สงครามกลางเมือง เป็นเรื่องที่ดูเว่อเกินไป จะมีเหตุผลดีกว่าหากกล่าวว่า ถ้าเป็นการเผชิญหน้าทางการเมือง และการเมืองที่เข้าขั้นอัมพาตในอีกหลายๆปีที่จะมาถึง
ราชบัลลังก์คงผ่านพ้นไปด้วยดี สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ พระชนมายุ ๕๗ พรรษา ทรงเป็นพระโอรสองค์รัชทายาทที่จะสืบราชบัลลังก์ และไม่มีข้อสงสัยใดๆกับการอ้างในเรื่องนี้ การไว้ทุกข์ที่เนิ่นนาน อาจจะนานมากกว่าหกเดือน จะทำให้การต่อสู้ทางการเมืองถูกระงับลง ผู้มีบทบาทสำคัญทางการเมืองบางคนอาจสำนึก และหาทางประนีประนอม การสิ้นพระชนม์ของกษัตริย์ภูมิพลอาจเป็นสัญญาณการเปลี่ยนแปลงของยุคสมัยสำหรับประเทศไทย: อาจจะเริ่มได้ยินความคิดจากคนรุ่นใหม่
แต่กษัตริย์พระองค์นี้จะทรงรับภารกิจอันหนักอึ้งที่จะตามมา และสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชเองโดยทั่วไปแล้วไม่ทรงเป็นที่ชื่นชม และทรงเป็นที่ยำเกรง คนไทยส่วนใหญ่พยายามที่จะไม่คิดถึงเรื่องการขี้นครองราชย์ของพระองค์ นักวิชาการคนหนึ่งกล่าวว่า “เมื่อรัชกาลนี้สิ้นสุดลง ก็ไม่มีใครอีกแล้ว” ผู้ปกครองคนต่อมาจะต้องตามรอยพระบาทแห่งปูชนียบุคคลผู้เปี่ยมด้วยบารมี ซึ่งพระเกียรติคุณได้รับการยกย่องเปรียบดังลัทธิบูชา บทบาทขององค์รัชทายาทในยุคสมัยที่ยิ่งใหญ่ และตกเป็นเป้าสายตาของประชาชนนั้นเป็นเรื่องไม่ง่ายในทุกที่ สำหรับในประเทศไทยแทบจะไม่มีทางเอาเสียเลย นักการทูตอาวุโสคนหนึ่งตั้งคำถามว่า “คุณจะตามรอยเท้าผู้วิเศษได้อย่างไร”
ความกังขาต่อองค์ฟ้าชาย
เป็นปริศนาที่คุ้นเคยกันดี กษัตริย์วชิราวุธ รัชกาลที่ ๖ ซึ่งทรงขี้นครองราชย์ในปี ๒๔๕๓ ทรงพบอุปสรรคกับการตามรอยพระบาทของพระราชบิดา กษัตริย์จุฬาลงกรณ์ ผู้ทรงคล่องแคล่วนำสมัย อันเนื่องมาจาก ธงชัย วินิจกุล ศาสตราจารย์ประจำภาควิชาประวัติศาสตร์ไทย มหาวิทยาลัยวิสคอนซินแห่งสหรัฐอเมริกาได้กล่าวว่า แม้ก่อนเสด็จขี้นครองราชย์ พระองค์ทรงได้รับความเสื่อมเสียจากการซุบซิบที่ออกมาจากพระราชวังกล่าวหาว่า พระองค์ทรงมีความประพฤติที่ไม่งาม กษัตริย์วชิราวุธทรงเป็น “นักกวี และนักประพันธ์อันเอกอุ” แต่ทรงไม่ประสบความสำเร็จในฐานะกษัตริย์ซึ่งทรงถูกบดบังบารมีจากความยิ่งใหญ่ของกษัตริย์องค์ก่อน ธงชัยกล่าวในการสัมมนาที่เปิดกว้างให้ประชาชนได้รับฟังเมื่อไม่นานมานี้ว่า “ราชวงศ์ต่างทำลายกันเอง”
กษัตริย์ประชาธิปก รัชกาลที่ ๗ ทรงยิ่งแย่หนักขึ้น การทำรัฐประหารอย่างไม่เสียเลือดเนื้อในปี ๒๔๗๕ ยุติการปกครองแบบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ และระบอบกษัตริย์เกือบจะหมดความหมาย กษัตริย์ประชาธิปกทรงลี้ภัยไปประทับที่ลอนดอน และทรงสละราชสมบัติในปี ๒๔๗๘ สร้างความเคว้งคว้างอย่างหนัก พระองค์ทรงมอบราชสมบัติให้รัชกาลที่ ๘ พระเชษฐาในกษัตริย์ภูมิพล ซึ่งทรงสิ้นพระชนม์ในปี ๒๔๘๙ ด้วยการถูกยิงที่พระเศียรอย่างมีเงื่อนงำ กษัตริย์ภูมิพลทรงขี้นครองราชย์ต่อมาในวันเดียวกันนั้นเอง และทรงเสด็จพระราชดำเนินกลับสวิสเซอร์แลนด์เพื่อทรงศึกษาให้สำเร็จ
ในปี ๒๔๖๙ กษัตริย์ประชาธิปกทรงมีพระราชนิพนธ์อย่างตรงไปตรงมาเกี่ยวกับจุดอ่อนของการปกครองแห่งกษัตริย์ ในพระราชบันทึก พระองค์ทรงต่อสู้กับความขัดแย้งระหว่างสังคมที่เดินหน้า และกฎแห่งการสืบทอดราชาธิปไตย ซึ่งประเทศไทยในเวลานี้ดูเหมือนกำลังตกอยู่ในสภาพความขัดแย้งเช่นนี้ การปกครองของกษัตริย์เป็นหนึ่ง “ในอุปสรรคสำคัญ” เป็นความเห็นของสาธารณะชนที่ต่อต้านการปกครองแบบเผด็จการ ทรงวิตกว่าใครที่จะขี้นครองราชย์องค์ต่อไป พระองค์ทรงบันทึกว่า “จะต้องมีหลักประกันทางอื่นเพื่อคานกับกษัตริย์ที่ด้อยปัญญา”
เวลาผ่านไปเกือบศตวรรษ หลักประกันนั้นยังไม่ปรากฏ และคนไทยต้องเผชิญกับสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชในอนาคตข้างหน้า ทรงเป็นทหารอาชีพ และทรงเป็นนักบินเครื่องบินรบ ซึ่งทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจหลายอย่างแทนพระราชบิดา ในหลายปีมานี้ พระองค์ทรงว่างเว้นจากพระราชกรณียกิจเนื่องจากทรงเสด็จประทับทางยุโรป ขณะนี้พระองค์ทรงพระราชดำเนินกลับประเทศไทย และทรงออกสู่สายตาประชาชน ซึ่งเป็นสัญญาณที่กึกก้องและชัดเจน สองอาทิตย์หลังจากพระบรมราโชวาทในวันคล้ายวันเฉลิมพระชนมพรรษาของกษัตริย์ภูมิพล บางกอกโพสต์ลงพระราชประวัติของพระองค์อย่างยกย่องภายใต้หัวข้อว่า: “กษัตริย์ที่ทรงรอคอย”
สำหรับคนไทยซึ่งคุ้นเคยกับคุณธรรมของกษัตริย์ภูมิพล ซึ่งรวมถึงการทรงมีพระมเหสีพระองค์เดียว ทรงเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา และทรงสมถะ สมเด็จพระบรมฯทรงเปรียบเทียบมิได้ เรื่องราวอุจาดของชีวิตส่วนพระองค์กลายเป็นเรื่องซุบซิบประจำวัน วิดีโอที่ออกแพร่หลายในปี ๒๕๕๐ แสดงให้เห็นถึงพระชายาองค์ที่สาม หรือเรียกกันว่า “อัครชายา” ทรงชุดเปลื้องพระองค์ในงานฉลองพระกายาหารค่ำอย่างเป็นทางการกับสมเด็จพระบรมฯ นักการทูตกล่าวว่าสมเด็จพระบรมฯ ทรงมีความแหวกแนวจนถึงขั้นพิสดาร: ตัวอย่างเช่น การฉลองอย่างหรูหราให้กับสุนัขส่วนพระองค์ “ฟูฟู” ซึ่งมียศทางทหาร และในหลายโอกาสที่นั่งร่วมกับบรรดาแขกรับเชิญในงานเลี้ยงฉลองพระกายาหารค่ำ ในช่วงปี ๒๕๒๓ มีข่าวลือว่า ทรงเกี่ยวข้องกับขบวนการอาชญากรรมใต้ดิน ซึ่งพระองค์ทรงประทานสัมภาษณ์ให้การปฏิเสธ สร้างแรงดลใจให้เกิดพระนามเล่นว่า “เสี่ยโอ”
ในทางตรงข้าม สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา เจ้าฟ้ามหาจักรีสิรินธรพระขนิษฐา ทรงมีภาพลักษณ์ประดุจเทพซึ่งทรงภารกิจด้านการกุศล คนไทยหลายคนหวังให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในวินาทีสุดท้ายโดยการสถาปนาพระองค์ให้ทรงขี้นครองราชย์ นายทหารบางคน และหลายกลุ่มในพระราชวังต่างกล่าวว่า ต้องการให้เจ้าฟ้าหญิงขี้นครองราชย์เป็นองค์ต่อไป ทางเลือกอีกทางหนึ่ง ซึ่งได้ยินมาเมื่อไม่กี่ปีมานี้คือ การมอบบัลลังก์ให้กับพระโอรสและธิดาในสมเด็จพระบรมฯ เช่นพระโอรสองค์สุดท้อง พระองค์เจ้าทีปังกร และผู้สำเร็จราชการแผ่นดินอาจจะเป็นเจ้าฟ้าหญิงสิรินธร คลิปที่ถูกปล่อยออกมานั้นคาดว่า จะเป็นการลดความน่าเชื่อถือของเจ้าฟ้าชาย และเพื่อหาทางเลือกอื่น ทั้งนี้ทั้งนั้น กษัตริย์ภูมิพลดูเหมือนจะทรงตัดสินพระทัยไว้แล้วว่า ผู้ที่จะขี้นครองราชย์องค์ต่อไปคือ สมเด็จพระบรมฯ
พอล แฮนด์เล่ย์ ผู้แต่งหนังสือพระราชประวัติที่ไม่ได้รับพระบรมราชานุญาต หนังสือของเขาถูกห้ามจำหน่ายในประเทศไทย เขาคิดว่าแทบจะเป็นไปไม่ได้ที่กษัตริย์ภูมิพลจะทรงตัดสินพระทัยในระหว่างทรงรักษาพระองค์ ในการที่จะยกเลิกสิทธิ์ในสมเด็จพระบรมฯ เพราะต้องออกมาเป็นลายลักษณ์อักษร การเสด็จแปรที่ประทับใช้ชีวิตในยุโรปนั่นค่อนข้างจะเหมาะกว่าสำหรับเจ้าฟ้าชาย ผู้ซึ่งอาจไม่ประสงค์ราชทรัพย์ หรือความสนใจ แต่สิ่งที่คาดหมายว่าจะเกิดขี้นอย่างเลี่ยงไม่ได้ หากพระองค์ทรงถูกตัดสิทธิ์จากองค์รัชทายาท คือการนองเลือด นี่จึงเป็นการอธิบายว่า ทำไมทหารรักษาพระองค์จึงไม่อนุญาตให้พกอาวุธต่อหน้าพระพักตร์ของพระองค์
เหตุผลหนึ่งซึ่งทำไมวงการกองทัพจึงไม่ไว้วางใจในสมเด็จพระบรมฯ เพราะในอดีตพระองค์ทรงเคยเกี่ยวข้องกับทักษิณ ซึ่งถูกทหารทำรัฐประหารปล้นอำนาจในปี ๒๕๔๙ ทักษิณมหาเศรษฐีด้านโทรคมนาคม ผู้หันชีวิตมาเป็นนักการเมืองที่ได้รับความนิยม เคยกล่าวว่าได้เคยปรนเปรอพระองค์ นี่อาจจะเป็นเหตุผลที่แท้จริงในการทำรัฐประหาร ซึ่งดูเหมือนจะได้รับการสรรเสริญจาก เปรม ติณสูลานนท์ ประธานองคมนตรีและมีหน้าที่ให้คำปรึกษาต่อองค์กษัตริย์ ความจริงที่ว่า แม้ทักษิณจะลี้ภัยอยู่ที่ประเทศดูไบ แต่ยังคงติดต่อกับเจ้าฟ้าชาย ซึ่งสร้างปัญหาอย่างหนักให้กับพวกคลั่งเจ้ากลุ่มเดิม ในการให้สัมภาษณ์หนังสือพิมพ์ของอังกฤษเมื่อไม่นานมานี้ อดีตนายกรัฐมนตรีได้เทิดทูนสมเด็จพระบรมฯ อย่างหาที่เปรียบไม่ได้
ไม่มีใครทราบได้ว่าสมเด็จพระบรมฯ จะทรงเป็นนักปกครองแบบใด สุลักษณ์ ศิวรักษ์ นักสังเกตการณ์ผู้ช่ำชองเกี่ยวกับราชวงศ์ และนักเคลื่อนไหวทางสังคม กล่าวว่า พระองค์ทรงมีวุฒิภาวะมากขึ้นในระหว่างการอภิเษกสมรสครั้งที่สาม และทรงเป็นที่เคารพมากขี้นกว่าในอดีต คนอื่นกล่าวว่า พระองค์ทรงเบื่อหน่ายกับงานพระราชพิธีต่างๆ ซึ่งแตกต่างจากเจ้าฟ้าหญิงสิรินธร ซึ่งทรงพระเกษมสำราญในการปฏิบัติภารกิจ ผู้สังเกตการณ์ราชวงศ์กล่าวว่า เหนืออื่นใด พระองค์ทรงต้องมีข้าราชบริพารที่มีความสามารถ ที่จะนำทางพระองค์ผ่านหนทางที่เต็มไปด้วยหลุมพรางทางการเมืองที่อยู่ข้างหน้า หลายคนเชื่อว่า สมเด็จพระบรมฯจะทรงแต่งตั้งองคมนตรีของพระองค์เองแทนคนเก่า สำหรับข้าราชบริพารรุ่นเก่าที่รับใช้กษัตริย์ และไม่ไว้ใจในการสืบบัลลังก์ของพระองค์ คงจะถูกเชิญให้ลาออก นักวิชาการต่างประเทศคนหนึ่งกล่าวว่า ข้าราชบริพารชุดใหม่ของพระองค์ “เป็นที่แน่นอนว่า จะไม่มีความสามารถ” เทียบเท่ากับชุดปัจจุบัน
ทรงพลัง แต่ขาดความสุขุม
การชิมลางในเรื่องนี้ เกิดขึ้นเมื่อปีที่แล้ว เมื่อนายกรัฐมนตรีอภิสิทธิ์ พยายามที่จะสลับขั้วอำนาจในสำนักงานตำรวจแห่งชาติ บุคคลซึ่งอภิสิทธิ์เลือกให้ดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาตินั้นถูกขัดขวางจากสมาชิกในพรรคเดียวกัน รวมถึง นิพนธ์ พร้อมพันธุ์ ผู้ช่วยสมเด็จพระบรมฯ ซึ่งวิ่งเต้นเสนอชื่อบุคคลอื่น มีรายงานข่าวว่า ผู้อยู่เบื้องหลัง “ที่มีอำนาจ และทรงพลัง” ได้ผลักดันให้มีการแต่งตั้งตัวเลือกอันดับสอง คืออดีต ผอ.สำนักข่าวกรองแห่งชาติสมัยรัฐบาลทักษิณขึ้นดำรงตำแหน่งแทน ต่อมานิพนธ์ลาออกจากคณะรัฐบาล อภิสิทธิ์ยังไม่สามารถแต่งตั้ง ผบ.ตร. ได้ ตำแหน่งปัจจุบันนี้เป็นเพียงแค่รักษาการณ์แทน ความขัดแย้งนี้เปิดเผยให้เห็นว่า สมเด็จพระบรมฯ ทรงแทรกแซงอย่างขาดความรัดกุมเพียงใด แหล่งข่าวจากพระราชวังกล่าวว่า เรื่องนี้สร้างความหัวฟัดหัวเหวี่ยงให้กับบรรดาข้าราชบริพารในกษัตริย์ภูมิพล แหล่งข่าวกล่าวว่า สมเด็จพระบรมฯ ทรงได้รับการแจ้งว่า “เราไม่ทำเรื่องแบบนี้”
แท้จริงแล้ว พระราชวังได้อุปถัมภ์ค้ำชูกองทัพ และข้าราชการมาเป็นเวลาเนิ่นนาน นี่คือวิธีการกุมอำนาจในประเทศไทย อะไรที่ทำให้ทักษิณต้องเป็นตัวคุกคามของพระราชวัง ก็เพราะความหมายมั่นของทักษิณที่จะกุมอำนาจนี้ไว้เช่นกัน ต่อมานักการทูตเอเชียระดับสูงกล่าวว่า สมเด็จพระบรมฯ มีพระประสงค์ที่จะเข้าแทรกแซงการแต่งตั้งโยกย้ายนายทหารประจำปี เพื่อขยายฐานสนับสนุนของพระองค์ ยิ่งพระองค์ทรงประสบความสำเร็จมากเท่าไร จะเป็นตัวกำหนดได้ว่าพระองค์จะทรงอำนาจได้นานแค่ไหน โอกาสอีกอย่างหนึ่งคือ การพระราชทานอภัยโทษให้ทักษิณ เพื่อที่ทักษิณจะได้เดินทางกลับมาบริหารประเทศในกษัตริย์พระองค์ใหม่ ซึ่งจะสร้างความปรีดาให้กับคนเสื้อแดง แต่จะสร้างความขวัญหนีดีฝ่อให้กับศักดินาในกรุงเทพ และสร้างความแตกแยกในกองทัพ สำหรับเสียงสนับสนุนจากสาธารณะชนนั้น ดูเหมือนว่าจะไม่น่าเป็นไปได้ ผู้ใกล้ชิดทางการเมืองคนหนึ่งกล่าวว่า สมเด็จพระบรมฯ ทรงทราบว่าพระองค์ทรงไม่ได้รับความชื่นชม แต่ “พระองค์ทรงไม่สนใจ”
ทางออกอีกทางหนึ่งสำหรับสถานการณ์ที่กลืนไม่เข้าคายไม่ออกแบบนี้ คือการลดขนาดของระบอบกษัตริย์ให้ลดลงเท่ากับเมื่อในอดีต การปรับปรุงสถาบันตั้งแต่ระดับสูงลงมาย่อมน่าพิสมัยมากกว่า การถูกผลักดันจากระดับล่างด้วยเสียงเรียกร้องให้มีการตั้งเป็นสาธารณรัฐ ตลาดหุ้นในรัชสมัยกษัตริย์ภูมิพลได้ตกฮวบมาตั้งแต่ตอนที่ราคาสูงสุดในเดือนพฤษภาคม ๒๕๓๕ เมื่อพระองค์ทรงสามารถจะออกคำสั่งให้เผด็จการทหารยุติการกระทำ และระงับเสีย ในไม่กี่ปีมานี้ ได้เปิดเผยให้เห็นอำนาจอันมีจำกัดของพระองค์ ในปี ๒๕๕๑ กษัตริย์ไม่ทรงสามารถยุติการกระทำของฝ่ายพันธมิตรในการก่อความวุ่นวายในนามของพระองค์ ข้าราชบริพารระดับสูง ถอนหายใจและกล่าวว่า “พวกเราคาดหวังจากพระองค์มากเกินไป”
เป็นที่แน่ชัดว่า ประเทศไทยต้องการความสมดุลใหม่ บางคนกลัวว่า เมื่อสุญญากาศแห่งอำนาจที่ถูกระบอบกษัตริย์อันอ่อนกำลังได้ละทิ้งไป จะถูกกองทัพเข้ามายึดแทน ซึ่งเป็นอำนาจชักใยเบื้องหลังของความสวยหรูที่ฉาบทองของพระราชวังอยู่แล้ว แต่นายพลทั้งหลายซึ่งยึดอำนาจด้วยการทำรัฐประหารปี ๒๕๔๙ นั้นบริหารประเทศอย่างไร้ฝีมือ และจำต้องคืนอำนาจให้กับประชาชนผู้ลงคะแนนเสียงในอีก ๑๕ เดือนต่อมา ตระกูลนักธุรกิจทั้งหลายไม่ต้องการให้ประวัติศาสตร์ซ้ำรอย และต้องการให้นักการเมือง และมืออาชีพบริหารประเทศแทน ส.ส.หลายคนที่ถูกห้ามเล่นการเมือง ซึ่งบางคนหวังว่าจะได้เข้าเป็นพรรคเสียงข้างมาก จะได้กลับเข้าสู่เวทีการเมืองอีกในปี ๒๕๕๕ แต่กติกาการเล่นจะต้องได้รับการเปลี่ยนใหม่
บางคนอาจแย้งว่า กษัตริย์ภูมิพลทรงมีส่วนรับผิดชอบกับการวางรากฐานของสถาบันประชาธิปไตยต่างๆ ที่ล้มเหลวในประเทศไทย แฮนด์เล่ย์กล่าวว่า แค่ขี้นอยู่กับ “คนเก่งเพียงไม่กี่คน” และกองทัพที่นำพาประเทศเข้ารกเข้าพงแบบนี้
เป็นเรื่องน่าเศร้าสำหรับราชวงศ์ ครั้งหนึ่งประเทศไทยเคยเป็นแนวหน้าแห่งเสรีภาพในภูมิภาคซึ่งค่อนข้างถูกบีบคั้น การเมืองอย่างกระท่อนกระแท่นไม่ได้เป็นตัวการทำให้การเจริญเติบโตของเศรษฐกิจหยุดยั้งลง เหมือนกับการที่ข้าราชการต่างๆ กุมบังเหียนแน่นในการบริหารประเทศแบบเช้าชามเย็นชามเช่นนี้ ในยุคปี ๒๕๓๓ (ค.ศ.๑๙๙๐) กลุ่มเคลื่อนไหวเพื่อสิทธิมนุษยชนทางตะวันตกหวังว่า ประชาสังคมไทยที่มีพลวัต (Dynamism) สูงอาจจะขยายไปสู่ประเทศเพื่อนบ้านต่างๆ แต่กลับกลายเป็นว่า ขณะนี้บางคนมองประเทศไทยว่า เป็นอุทาหรณ์ให้เห็นถึงความเป็นประชาธิปไตยแบบสุกเอาเผากิน
นั่นอาจจะเป็นการกล่าวที่รุนแรงเกินไป กลุ่มเสื้อแดง และกลุ่มเสื้อเหลืองที่เป็นอริกันในประเทศไทยนั้นแม้มีความเห็นไม่ลงรอยกันในเรื่องประชาธิปไตย แต่ทั้งสองฝ่ายต้องการระบบการเมืองที่มีความยุติธรรม ปีที่แล้วเพื่อที่จะวัดเรื่องความอดทน มูลนิธิเอเชียซึ่งมีสำนักงานใหญ่ในแคลิฟอร์เนียได้ออกสำรวจความเห็นของคนไทยในเรื่องนี้ และผลสำรวจพบว่าร้อยละ ๗๙ ยอมให้พรรคการเมืองต่างๆซึ่งไม่ได้รับความนิยมเข้าเยี่ยมพื้นที่ตัวเองได้ เพียงร้อยละ ๖ เท่านั้นที่กล่าวว่า พวกเขาจะเลิกคบเพื่อนซึ่งเข้าร่วมพรรคฝ่ายตรงข้ามกับตัว นับว่าเป็นตัวเลขที่น่าชื่นชมมากกว่าอีกหลายประเทศที่เป็นประชาธิปไตยของเอเชีย เกือบจะทุกคนต่างเห็นด้วยว่า รัฐบาลประชาธิปไตยเป็นรูปแบบที่ดีที่สุด แม้ว่าร้อยละ ๓๐ จะยอมรับการปกครองแบบเผด็จการในบางสถานการณ์
ประเทศไทยยังไม่ยอมแพ้ในเรื่องประชาธิปไตย แต่การสะสางปัญหาที่สะสมทางการเมืองนั้นจะต้องรวมไปถึงการกล่าวถึงกษัตริย์ แน่นอน สำหรับความเชื่อของคนไทย การพูดเรื่องการสิ้นรัชกาลของกษัตริย์ภูมิพล ถือว่าเป็นเรื่องเลวทราม – และเป็นเรื่องอัปมงคล แต่เป็นเรื่องที่เลี่ยงไม่ได้ เป็นการเสี่ยงมากเกินไป ความเคารพยำเกรง และความหวาดกลัวเป็นตัวปิดตายต่อการแสดงความคิดเห็น ใครก็ตามหากเปิดปากในเรื่องนี้จะเสี่ยงต่อการถูกจับตามกฎหมายหมิ่นฯ หรือกฎหมายคอมพิวเตอร์ฯ ซึ่งออกใหม่และมีความเหี้ยมพอกัน ประชาชนหลายคนได้ถูกดำเนินคดีในข้อหาทำให้กษัตริย์และพระบรมวงศานุวงศ์เสื่อมเสียชื่อเสียง รวมไปถึงชาวออสเตรเลียซึ่งถูกจำคุก (ต่อมาได้รับอิสรภาพด้วยการรับพระราชทานอภัยโทษ) จากนวนิยายที่เขาแต่งขึ้นมา มีเนื้อหาบรรยายถึงองค์รัชทายาทในทางเสื่อมเสีย
เบื้องหลังประตูที่ปิดตายนั้น มีการถกเถียงอย่างสร้างสรรค์ถึงอนาคตของสถาบันกษัตริย์เมื่อสิ้นรัชกาล จากคำพยากรณ์ในอดีตที่ว่า ราชวงศ์จักรีจะสิ้นสุดเพียงรัชกาลที่ ๙ กษัตริย์ภูมิพลทรงเป็นพระรามาที่ ๙ มีเสียงเล็ดรอดออกมาในเรื่องเป็นสาธารณรัฐ – ซึ่งสื่อเลือกข้างในประเทศไทยไม่เคยรายงานในเรื่องนี้ บางกอกโพสต์โจมตีด้วยสำนวนแบบเดิมที่มีทั้งความภาคภูมิใจ และการข่มขู่ในคำสดุดีเฉลิมพระเกียรติพระพรชัยมงคลในวันคล้ายวันประสูติของกษัตริย์ในเดือนธันวาคมว่า: “ความรักของชาวไทยที่มีต่อองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวนั้นช่างฝังแน่นในจิตใจของคนทั้งชาติ เจตนารมณ์อย่างอื่นนั้นให้เลิกคิดไปได้”
ในวงในของพระราชวัง เริ่มตระหนักถึงความเปลี่ยนแปลงที่จะเริ่มต้นขึ้น พวกคลั่งเจ้าระดับอาวุโสทราบดีว่า พระบุคลิกภาพ และพระบารมีไม่สามารถถ่ายทอดไปยังรัชทายาทได้ง่ายๆ นี่คือประเด็นสำคัญที่ถึงทางตันของราชวงศ์แห่งประเทศไทย สุลักษณ์กล่าวว่า และกษัตริย์ภูมิพลทรงทราบในเรื่องนี้ สุลักษณ์กล่าวไว้ว่า กษัตริย์ “ทรงปรารถนาที่จะเห็นรัชสมัยหน้า จะไม่มีการนองเลือด”
สุดท้ายนี้ อันเนื่องมาจากสุลักษณ์ที่ว่า เมื่อไม่นานมานี้กษัตริย์ภูมิพลทรงเชิญนักการทูตที่ทรงไว้พระทัยสามคนให้ร่วมเสนอความคิดที่จะปรับปรุงสถาบัน นักการทูตคนหนึ่งได้ขอคำแนะนำจากสุลักษณ์ โดยอธิบายว่า การวินิจฉัยนั้นจะเสนอแด่องค์กษัตริย์เท่านั้น สุลักษณ์ตอบว่า พระราชวังจะต้องโปร่งใสในด้านการเงิน รวมถึงพระราชทรัพย์ประมาณ ๑,๒๐๐,๐๐๐ ล้านบาท (หนึ่งล้านสองแสนล้านบาท) ซึ่งบริหารโดยสำนักงานทรัพย์สินส่วนพระองค์ แยกพระองค์จากกองทัพ และเปิดรับการวิจารณ์ของสาธารณะ สุลักษณ์แย้งว่า การเป็นประมุขเพียงแค่ในนามอย่างทางยุโรป จะช่วยให้กษัตริย์องค์ต่อไปในอนาคตคงดำรงอยู่ได้
เก็บรักษาต้นไม้
สุลักษณ์ถูกกล่าวหาว่า หมิ่นฯ เสมอ เขายืนยันว่าเขาเป็นผู้นิยมระบอบราชาธิปไตยอยู่เต็มสายเลือด เขากล่าวว่า “การจะโค่นต้นไม้นั้นเป็นเรื่องง่าย แต่ผมคิดว่า จะเป็นการดีกว่าถ้าจะเก็บรักษาไว้” การเลือกก้าวเดินดังกล่าวอาจจะช่วยราชวงศ์จักรีไว้ได้ แต่การทบทวนแบบวิธีสุดโต่งนี้ ดูจะเป็นไปได้ยาก การยอมให้ฝ่ายตรงข้ามโจมตีผู้ปกครองที่ขาดความมั่นคงนั้น อาจจะทำให้เกิดการขยายไปในวงกว้างอย่างรวดเร็ว ในรัชสมัยกษัตริย์ภูมิพล การปิดปากฝ่ายตรงข้ามเป็นดาบสองคม หลายคนยอมอดทนแต่ขาดซึ่งความเคารพ สมเด็จพระบรมฯ ทรงหลีกเลี่ยงไม่พ้นที่จะพบปัญหานี้เช่นกัน
เมื่อหมดสิ้นระบอบกษัตริย์แล้ว จะมีสภาพอย่างไร ประเทศไทยอาจจะยังไม่พร้อมสำหรับเรื่องนี้ ในสเปน งบประมาณสำหรับพระราชวังต่อปีนั้นเป็นจำนวน ๔๒๐ ล้านบาท และถูกตรวจสอบโดยรัฐบาล นอร์เวย์ใส่บัญชีของราชวงศ์ทางเว็บไซต์ ไม่มีทางที่จะค้นหาว่าค่าใช้จ่ายของราชวงศ์อย่างเริดหรูนั้นจะเป็นจำนวนเท่าไร ญี่ปุ่นอาจจะเป็นแบบที่เหมาะกว่า ซึ่งสื่อแห่งชาติให้ความเคารพโดยการไม่แตะต้อง
ผลแห่งความปราชัยในสงครามโลกครั้งที่สอง เมื่อการเข้ายึดครองของสหรัฐฯได้จำกัดอำนาจของจักรพรรดิแห่งญี่ปุ่น พระราชวังแห่งราชวงศ์อื่นๆ ก็ถูกสภาลดขนาดลงเช่นกัน และได้เกิดขึ้นในประเทศไทยเมื่อปี ๒๔๗๕ แต่ต่อมากษัตริย์ภูมิพลได้ทรงเปลี่ยนกลับไปใช้แบบเก่า เป็นที่แน่นอนว่า จะต้องมีการแก้ไขรัฐธรรมนูญบางข้อ เพื่อลดบทบาทแห่งความมีอำนาจสูงสุดของประเทศ อำนาจในประเทศไทยเป็นเครือข่ายแบบอุปถัมภ์ซึ่งเริ่มต้นที่กษัตริย์ นั่นคือสาเหตุว่าทำไมบรรดารัฐมนตรีผู้มาจากการเลือกตั้งทั้งหลาย จึงสนใจแต่ตำแหน่งของตัวเอง และคอยเหลือบมองสัญญาณจากพระราชวัง นักการทูตอาวุโสชาวตะวันตกคนหนึ่งกล่าวว่า อภิสิทธิ์เอาแต่ร่วมงานตัดริบบิ้นต่างๆของราชวงศ์ จนสุดที่จะคิดว่า อภิสิทธิ์จะหาเวลาที่ไหนมาบริหารประเทศ
การเซ็นเซอร์ในเรื่องราชวงศ์ทำให้การถกเถียงต้องมีการปิดบัง เป็นเรื่องที่น่าสมเพช พระราชดำรัสที่มีชื่อเสียงของกษัตริย์ภูมิพลเมื่อปี ๒๕๔๘ ที่ว่า พระองค์ไม่ได้อยู่เหนือการวิจารณ์ แต่ไม่มีใครกล้าพร้อมจะทดสอบในเรื่องนี้ แม้ว่าอินเตอร์เน็ตจะระดมด้วยความเห็นต่างๆ แต่ข้อห้ามนั้น ยังคงถูกยืนยัน และเนื่องจากประเทศนี้ไม่เคยเปิดโอกาสให้มีการพูดอย่างอิสระ ประชาชนจึงไม่มีโอกาสเตรียมตัวเพื่อรับมือกับหนทางอันขรุขระ ซึ่งทอดยาวอยู่ข้างหน้า
Translation of The Economist on succession
Nicholas Farrelly
New Mandala: March 21, 2010
http://asiapacific.anu.edu.au/newmandala/2010/03/21/translation-of-the-economist-on-succession/
As anticipated, Liberal Thai is carrying a Thai translation of “Thailand’s succession: As father fades, his children fight” (rendered as “การสืบสันตติวงศ์ – พ่อทรงร่วงโรย ลูกๆต่างขับเคี่ยว”), which was published by The Economist earlier in the week. The English language version has already been the subject of some useful discussion here and elsewhere, but I expect that its ready availablity in Thai will generate even greater interest.
The Liberal Thai website is habitually blocked in Thailand; and this is the kind of material that reinforces the site’s motto: “We translate, you decide. We inform, you block”. Most of the commentators in this discussion agree that anyone who translates The Economist article, and is in Thailand, faces a serious risk of arrest.
Are we now going to see a witch hunt from the Thai authorities? We will have to wait and see. But if this translation is broadcast by the Prachatais, Pantips and all the rest then its Thai readership could quickly expand into, at a guess, the many tens of thousands — even when the original at Liberal Thai is blocked. I assume that the proliferation of this content could be considered threatening in some quarters of the Thai government. Of course, other parts of Thai society, even among the highest echelons, could entertain their own reasons for wanting this article to spread far-and-wide. Is it smart to assume that there aren’t at least some parts of the “Thai elite” who are quietly cheering The Economist (and Liberal Thai)?
For some wider context – but still on the general topic of the Internet in Thailand’s current political battles – I did an interview with the ABC’s Linda Mottram late last year. The transcript of that interview (where I briefly mention Liberal Thai and its translation work) is available here.
[FACT comments: This is the second article from the banned Economist issue. Why should we not be allowed, nay, encouraged, to air such issues?]
Thailand’s succession:
As father fades, his children fight
Behind the present unrest in Thailand lie far deeper fears about the royal succession. And those may not be spoken publicly
The Economist: March 18, 2010
http://www.economist.com/opinion/displayStory.cfm?story_id=15718981&source=hptextfeature
IN TRUCKS, boats and buses, protesters streamed into Bangkok for a non-stop rally that was billed as a “people’s war against the elite”. By March 14th the crowd, all wearing bright red and brimming with elation, had passed 100,000. On the stage, speakers railed against the government and its royal and military enablers. Banners read “No Justice, No Peace”. Another bruising round in Thailand’s protracted power-struggle was under way, with no clear end in sight.
By mid-week the red shirts seemed no closer to their goal of forcing out the prime minister, Abhisit Vejjajiva, and forcing new elections. The army stands squarely behind Mr Abhisit, who took power 15 months ago by a parliamentary fix and remains the hero of Bangkok’s myopic monied classes, as well as the yellow-shirted protesters who support the status quo. But in a one-man, one-vote democracy, the have-nots hold the key to success.
Thailand’s twice-elected and now fugitive former prime minister, Thaksin Shinawatra, understood this well. He has refused to keep quiet since the army ousted him in 2006. A court ruling on February 26th to seize $1.4 billion of his fortune has only made him angrier. Many red shirts consider Mr Thaksin to be the country’s true leader and, despite his enormous wealth and privileged life, make common cause with him.
Ruling-party politicians complain that the lowly red shirts are paid proxies and do not represent mainstream opinion. They bat away the idea that an election may be the only way to prove their point, arguing that an orderly vote is impossible amid the tumult. Most of all, they blame Mr Thaksin for the uproar.
But there is another figure in the political landscape to consider: King Bhumibol Adulyadej, at 82 the world’s longest-reigning monarch. At the rally site, a giant spotlit portrait of him gazed down impassively on the red-shirted crowds. To Thailand’s royalist movement the monarch is the nation’s father, and the “fighting children” on the streets are a source of distress to him. Some fear that Thailand’s troubles may be thwarting King Bhumibol’s full recovery from the respiratory illness that has kept him in hospital since September.
But it is precisely because “father” is on his way out that his “children” are fighting. The death of a monarch is always a moment of national drama and self-reflection. Thais feel a dread of it. Few have known any king other than Bhumibol, who ascended in 1946 to an institution that had slipped into irrelevance. As military rule gave way to a semi-functional democracy, the palace served as a respected power-broker. But its legitimacy depended on the charisma of King Bhumibol and the stealth of his courtiers.
The palace insists that the king is alert and active. But Thais already fear a destabilising royal succession. Investors are especially worried, and the more so because lèse-majesté laws discourage frank talk about it. When a large Thai brokerage polled fund managers about political risk factors in 2010, 42% of respondents chose what the brokerage describes as “a change that cannot be mentioned”. Rumours of King Bhumibol’s death last October sparked a two-day equities sell-off and a furious government witch-hunt for rumour-spreaders. The real thing is likely to outdo that rout.
Thailand has already endured four years of turmoil. The death toll has been low so far, but the rage unleashed last April, when red shirts fought the army in Bangkok, was a glimpse of how deep passions run. Splits within the army itself are starting to appear. Even if fears of all-out civil war seem overblown, it is reasonable to expect more years of political confrontation and paralysis.
The crown itself should pass smoothly. The designated male heir is Crown Prince Maha Vajiralongkorn, aged 57, and there is not much scope for doubt about his claim. A long mourning period, perhaps six months or more, will allow a pause in the political dogfight. Some protagonists may come to their senses and seek a compromise. The death of King Bhumibol would also signal a generational shift in Thailand: younger voices could start to be heard.
But this king will be a most difficult act to follow, and Prince Vajiralongkorn is already widely loathed and feared. Most Thais try not even to think about his accession. “This reign ends. And then, nothing,” says an academic. The next ruler must fill the shoes of a beatified icon whose achievements have been swathed in a personality cult. The role of a crown prince in an era of great longevity and public scrutiny is tough anywhere. In Thailand it verges on the impossible. “How do you follow someone who walks on water?” asks a senior Western diplomat.
Doubts about the prince
This conundrum is a familiar one. King Vajiravudh, Rama VI, who assumed the throne in 1910, had a rough ride in the shadow of his father, King Chulalongkorn, a vigorous moderniser. Even before he ascended to the throne he was tainted by palace gossip of alleged bad behaviour, according to Thongchai Winichakul, a Thai historian at the University of Wisconsin. Vajiravudh was a “fantastic poet and playwright” but an also-ran monarch who was eclipsed by his exalted predecessor. “The royals shot themselves in the foot,” Mr Thongchai told a recent public seminar.
His successor, Prajadhipok, Rama VII, fared worse. A bloodless 1932 coup ended absolute rule and nudged the Thai monarchy towards the margins. Prajadhipok fled to exile in London and abdicated in 1935, deepening the drift. He handed over to Rama VIII, King Bhumibol’s elder brother, who died in 1946 after a mysterious shot to the head. Bhumibol was proclaimed king the same day, and promptly returned to Switzerland to complete his studies.
In 1926 Prajadhipok had written frankly about the shortcomings of dynastic rule. In a letter, he wrestled with the clash between a society in flux and the law of hereditary kingship, a clash that seems to hang over Thailand today. The king’s rule was one “of great difficulty” as public opinion had turned against absolute rule. He fretted over who might be coming next. “Some sort of guarantee must be found against an unwise king,” he wrote.
Nearly a century on, no such guarantee exists. Instead, Thais are faced with the prospect of Prince Vajiralongkorn, a career army officer and fighter pilot, who has already assumed many ceremonial duties from his father. Largely absent in recent years on jaunts around Europe, he is now back in Thailand and in the public eye. The signals are loud and clear. Two weeks after King Bhumibol’s birthday speech, the Bangkok Post ran a stiff, respectful profile of him under the headline: “King in Waiting”.
For Thais used to King Bhumibol’s virtues, which include monogamy, Buddhist piety and old-fashioned thrift, the crown prince is a poor substitute. Salacious stories of his private life are daily gossip. A video circulated widely in 2007 showed his third wife, known as the “royal consort”, at a formal dinner with the prince in a titillating state of undress. Diplomats say Prince Vajiralongkorn is unpredictable to the point of eccentricity: lavishing attention on his pet poodle Fu Fu, for example, who has military rank and, on occasion, sits among guests at gala dinners. In the 1980s his rumoured ties to the criminal underworld, which he denied in a newspaper interview, inspired the gangster nickname of “Sia O”.
In contrast, Princess Sirindhorn, his sister, enjoys a saintly image as a patron of charity. Many Thais are praying for an eleventh-hour change that installs her on the throne. Some army and palace factions are said to favour the princess as the next ruler. Other possibilities aired in recent years are a jump to Prince Vajiralongkorn’s children, such as his youngest, Prince Tipangkara, with a regent, perhaps Princess Sirindhorn. The leaked video was presumably a bid to discredit the prince and push other options. So far, however, King Bhumibol seems to have made up his mind that Prince Vajiralongkorn will succeed him.
Vajiralongkorn, meddling already
Paul Handley, the king’s unofficial biographer, whose book is banned in Thailand, thinks there is a tiny possibility that King Bhumibol could decide on his deathbed to disinherit Prince Vajiralongkorn. That would require a written command. Life in exile in Europe might suit the prince, who would not want for money or diversions. Inevitably there are other, bloodier, predictions of how he might be removed from the succession. This might explain why soldiers in his personal guard are not allowed to wear guns in his presence.
One reason why Prince Vajiralongkorn is distrusted in military circles is his past association with Mr Thaksin, who was ousted by a military coup in 2006. Mr Thaksin, a telecoms billionaire turned populist politician, was said to have lavished money on the prince. That may have been the real reason for the coup, which appeared to have the blessing of Prem Tinsulanonda, the chairman of the Privy Council and thus the king’s chief adviser. The fact that Mr Thaksin, who is living in exile in Dubai, is still in contact with the prince is deeply troubling for those same royalists. In a recent interview with a British newspaper, the former prime minister lavishly praised the heir to the throne.
Nobody knows what kind of ruler Prince Vajiralongkorn would be. Sulak Sivaraksa, a veteran royal observer and social activist, says that the prince has matured during his third marriage and is more respectful of others than in the past. Others say that he is still easily bored by royal duties, unlike Princess Sirindhorn, who lives for them. Above all, say royal watchers, he needs able courtiers to steer him through the political pitfalls ahead. Many believe that Prince Vajiralongkorn will replace the Privy Council with his own men. For senior courtiers who have served the king and look askance at his successor, an exit will be welcome. But the new men “will definitely not have the calibre” of the current crop, says a foreign scholar.
Mighty but clumsy
A taste of this came last year when Mr Abhisit, the prime minister, tried to reshuffle the police force. His choice for police chief was blocked by members of his own team, including Nipon Prompan, an aide to Prince Vajiralongkorn, who lobbied for another candidate. A “powerful and mighty” backer was reported to be pushing the second man, a former head of national intelligence under Mr Thaksin. Mr Nipon later resigned from the cabinet. Mr Abhisit was unable to confirm his man, who is currently acting chief. The row exposed Prince Vajiralongkorn’s clumsy meddling. It also provoked apoplexy among King Bhumibol’s courtiers, says a palace source. Prince Vajiralongkorn was told that “we don’t do things like this,” the source says.
In fact, the palace has long patronised loyalists in the army and bureaucracy. This is how power operates in Thailand. What made Mr Thaksin such a threat to the palace was his determination to exert similar control. In turn, Prince Vajiralongkorn is itching to meddle in the annual autumnal shuffle of senior jobs in the armed forces and extend his support base, says a senior Asian diplomat. How far he succeeds may determine how long he lasts. Another possibility is a royal pardon for Mr Thaksin so that he can return to manage state affairs for the new king. This would delight the red shirts. But it would appal Bangkok’s elite and split the army. As for courting public support, this seems far-fetched. The prince knows he is unpopular, says a political acquaintance, but “he doesn’t care.”
One way out of this predicament would be to shrink the Thai monarchy back to its previous size. Top-down reform of the institution is more palatable than a push from below with republican overtones. Under King Bhumibol its stock has fallen already from its zenith in May 1992, when he could order a military dictator to cease and desist. Recent years have exposed the limits of his powers. In 2008 the king was unable to stop the People’s Alliance for Democracy from sowing chaos in his name. “We expect too much of him,” sighs a senior courtier.
Clearly Thailand needs a new equilibrium. Some fear that the power vacuum left by an enfeebled monarchy will be filled by the army, which is already the steel behind the palace’s gilded façade. But the generals who seized power in a coup in 2006 did a dismal job of running the country, and had to return power to the voters 15 months later. Business families do not want a repeat performance, and would prefer to have politicians and professionals in charge. Several banned MPs, some hoping to lead parties, will re-enter the field in 2012. But the rules of the game will need to be reset.
Some might argue that King Bhumibol shares the blame for the failure of democratic institutions to take root in Thailand. Relying on “a few good men” and the army to steer the country has left it in the lurch, says Mr Handley.
It is a sad twilight for the monarch. Thailand was once an outpost of freedom in a fairly repressive region. Scrappy politics did not choke rapid economic growth, as the bureaucrats kept a steady hand on day-to-day management. In the 1990s Western rights activists hoped that the dynamism of Thai civil society might spread to neighbouring countries. Instead, some now see Thailand as a cautionary tale of a botched democracy.
That may be too harsh. Thailand’s rival red and yellow mobs disagree about democracy, but both want a fair political system. To measure tolerance, the California-based Asia Foundation last year surveyed Thais about their views. It found that 79% of respondents would allow unpopular political parties to meet in their area. Only 6% said that they would stop seeing a friend who had joined a rival party. These are healthier figures than in other Asian democracies. Almost everyone agreed that democracy was the best form of government, though 30% would accept authoritarian rule in certain circumstances.
Thailand has not yet given up on democracy. But taking stock of its troubled politics should include talking about the crown. Of course, it is distasteful—and inauspicious, Thais believe—to speak of King Bhumibol’s death. But it is unavoidable. The stakes are too high. Respect and fear have kept a lid on the debate. Anyone who speaks out of turn in Thailand risks arrest under the lèse-majesté laws or a new, equally nasty computer-crimes law. Several people have been prosecuted for defaming the king and his family, including an Australian jailed (until freed by a royal pardon) for writing a novel that contained an unflattering depiction of the crown prince.
Behind closed doors, a spirited debate goes on over the fate of the monarchy when the king dies. An old prophecy holds that the Chakri dynasty will last only nine generations. King Bhumibol is Rama IX. Republican voices are rising to the surface—unreported in Thailand’s pliant media. The Bangkok Post struck a typical tone of pride and menace in its birthday eulogy for the king in December: “The Thai people’s love for his majesty is so ingrained in the national psyche that to declare otherwise is unthinkable.”
Gagged and flagging
Within palace circles, however, there is a dawning realisation that change is coming. Senior royalists know that King Bhumibol’s charisma and influence will not easily transfer to his successor. This is the crux of Thailand’s royal impasse. And King Bhumibol knows it, says Mr Sulak. As he puts it, the king “would like to see that the next reign will not be bloody.”
To this end, King Bhumibol recently asked three trusted emissaries to present ideas for reforming the institution, according to Mr Sulak. One emissary asked for Mr Sulak’s advice, explaining that the findings would be for the king’s eyes only. Mr Sulak replied that the palace must be transparent about its finances, including some $35 billion in assets managed by the Crown Property Bureau, decouple itself from the army and open up to public criticism. Only by becoming a European-style figurehead can a future monarch survive, he argues.
Preserving the tree
Mr Sulak has often been accused of lèse-majesté. He insists that he is a monarchist at heart. “To pull down the tree is easy. But I think it’s better to preserve it,” he says. Such steps just might rescue the Chakri dynasty. But a radical rethink seems unlikely. Allowing opponents to attack an insecure ruler could quickly escalate. Under King Bhumibol the silencing of opponents has been controversial, but many tolerate it out of respect. Prince Vajiralongkorn can expect no such leeway.
What might a diminished monarchy look like? Thailand may not be ready for such a thing. In Spain, the palace’s annual household budget of €9m ($12m) is audited by the government. Norway puts its royal accounts on a website. It is impossible to find out how much Thailand’s jet-setting royals spend. Japan may be a better model, as a respectful national press keeps its distance.
It took defeat in the second world war and an American occupation to curtail the powers of Japan’s emperor. Other royal houses were whittled down to size by assertive parliaments. This happened in Thailand in 1932, but was later reversed under King Bhumibol. Clearly, some constitutional fixes would be needed to shrink the sovereign’s role. But power in Thailand flows along patronage networks that start with the king. That is why elected ministers who care about their careers are continually looking over their shoulders for signals from the palace. Mr Abhisit attends so many royal ribbon-cuttings that it is hard to imagine how he finds time to govern, says a senior Western diplomat.
Royal censorship has kept much of this debate under wraps. That is a pity. King Bhumibol famously said in 2005 that he was not above criticism. But not many are ready to test that. Though the internet is humming with opinions, the taboo still stands. And because the country has never had a chance to talk openly, people cannot prepare themselves for what may be a rough road ahead.
The battle for Thailand-Economist
31-03-10
[FACT comments: FACT is reprinting the two Economist articles because they have important things to say about Thailand’s future. These comments would be banned in Thailand had The Economist not chosen once again to self-censor.]
Thailand’s political stalemate:
The battle for Thailand
Political chaos beckons—unless there is an election and an honest discussion about the monarchy’s future
The Economist: March 18, 2010
http://www.economist.com/opinion/displaystory.cfm?story_id=15719095
FOR decades Thai politics suffered from a surfeit of pragmatism. Indeed, grimy compromises were dignified as “Thai solutions”. Parties tussled over the perks of office, without letting policies or principles get in the way. When the bickering became too intense, the army would step in—18 times since the advent of constitutional monarchy in 1932. Presiding over a messy but largely functioning polity has been a revered king, Bhumibol Adulyadej, whose admirers have no difficulty in reconciling the contradictory ideas that he is both “above politics” and also the guarantor of stability.
These days, pragmatism has given way to dogmatic intransigence. Huge demonstrations on the streets of Bangkok this week by red-shirted anti-government protesters have produced few hints of compromise. Contributing to this febrile atmosphere is an unspoken fear. King Bhumibol, 82, has been hospitalised for several months. Although he is reportedly in better health now, Thailand needs to start thinking about what will come when his reign ends. That the succession may be rocky only adds to the threat from the political stand-off. Thailand urgently needs to rediscover its lost flair for pragmatism and to rebuild a functioning political system.
Looking on the bright side
As a red-shirted sea flooded Bangkok this week, the government’s supporters played down the tumult. At least it was mostly peaceful, as The Economist went to press, unlike the street battles seen in late 2008 and last April. The stockmarket actually rose. Rather than the 1m demonstrators the organisers had promised, “only” 100,000-150,000 took part. And they, sneered government supporters, were probably all paid to turn up by the fugitive billionaire and former prime minister they support, Thaksin Shinawatra. The mass blood donations for supplies to splatter on the office of the prime minister, Abhisit Vejjajiva, was a creepy stunt. Under this reasoning, the calm, resolute Mr Abhisit was right to defy mob rule and the demand for the dissolution of parliament, and wait to unveil an orderly, slow electoral timetable.
This complacent analysis flatters Mr Abhisit (the staunch democrat actually scurried to take refuge in an army barracks). It also understates Thailand’s difficulties in four ways. First, the red shirts do enjoy considerable popular support, and not just in the poor north-east from which so many hail. Mr Thaksin was a high-handed leader convicted of corruption. But his policies, such as affordable health care, helped the poor. “Populism”, sniff his critics. But popularity is what competitive politics is about, and the present government has shamelessly borrowed his policies. Second, whatever Mr Thaksin’s faults, his supporters have a point. He was ousted by a coup in 2006 and the present government was installed, with the backing of the army, by a parliamentary fix, not an election.
Third, the political system has all but broken down, as the government itself tacitly admits when it argues that an election would not solve Thailand’s problems. It may well be right. Democracy works only when the parties that lose an election accept the outcome. And if, as might well happen, Mr Abhisit’s government lost an election to proxies for Mr Thaksin, the same alliance of military and civilian elites that toppled him in 2006 and his allies in 2008 might again reject the popular verdict. Instability would persist.
Fourth, and perhaps most important, the backdrop to this week’s street theatre is the looming royal succession. The king, who has reigned for six decades, is widely revered. His anointed successor, the crown prince, is not. Indeed, he is widely disliked and already shows signs of meddling in politics. Although, in theory, the monarchy inhabits a realm far above the murk of daily government, it has been an important source of legitimacy for the unelected prime minister. The king accepted the coup that overthrew Mr Thaksin in 2006. His senior advisers blessed it. And he never publicly repudiated the yellow-shirted “royalists”, whose revolt in late 2008 led to the downfall of a government led by Mr Thaksin’s proxies.
The sound of silence
The fear is not just that the present government relies on tacit royal endorsement for its legitimacy. It is that the king’s death will remove a moderating influence that has kept irreconcilable political differences in check. Heightening fears is the almost total silence on the issue in Thai public life. Harsh laws against lèse-majesté ensure that the future of the monarchy is a matter of private gossip, not public debate. This leader, and our article considering the succession in some detail, could not appear in Thailand. Indeed they will cause great hurt and offence in some quarters there. We regret this. But to discuss Thailand’s future without considering its monarchy is itself to belittle an important national institution.
That discussion needs above all to happen in Thailand—as it did in the period up to 1932. The country’s present political quagmire seems impassable partly because debate over what to do is so stunted. But there is a way out. It would involve an early election, producing a government with popular legitimacy. It would probably also entail a decentralisation of power away from Bangkok so that citizens of regions such as the north-east feel less alienated from their rulers—a sense of alienation that, more than ethnic or religious tensions, underpins the long-running, bloody insurgency in the Muslim-majority southern provinces. And a true “Thai solution” would also imply a monarchy genuinely above political meddling or manipulation.
This would be in the royal family’s own interest. Republicans lurk in the wings, but a majority still respects the king. The monarchies in Malaysia and Cambodia have painfully lost influence to populist commoners. By the time Nepal’s princelings woke up they were citizens of a republic. Hence, to endure, the monarchy has to win a debate, not suppress one. And it would surely be better for Thailand to discuss all this under a monarch trusted by many to have their interests at heart. Difficult and distressing today, Thailand’s national soul-searching will only grow harder.
